• Οστεοαρθρίτιδα η πάθηση των αρθρώσεων 

    Η οστεοαρθρίτιδα είναι ένας τύπος αρθρίτιδας που προκαλείται από τη λύση της συνέχειας του χόνδρου με την ενδεχόμενη απώλεια του χόνδρου των αρθρώσεων. Ο χόνδρος είναι μια πρωτεϊνική ουσία που χρησιμεύει ως ένα ¨μαξιλάρι¨ μεταξύ των οστών των αρθρώσεων. Η οστεοαρθρίτιδα είναι επίσης γνωστή ως εκφυλιστική αρθρίτιδα. Μεταξύ των πάνω από 100 διαφορετικών τύπων όρων αρθρίτιδας, η οστεοαρθρίτιδα είναι η πιο κοινή. Πριν από την ηλικία των 45, η οστεοαρθρίτιδα εμφανίζεται συχνότερα στις γυναίκες. Η οστεοαρθρίτιδα εμφανίζεται συνήθως στα χέρια, πόδια, σπονδυλική στήλη και στις μεγάλες βάρους φέρουσες αρθρώσεις, όπως τα ισχία και τα γόνατα. Οι περισσότερες περιπτώσεις της οστεοαρθρίτιδας δεν έχουν καμία γνωστή αιτία και καλούνται πρωτοπαθής οστεοαρθρίτιδα. Όταν η αιτία της οστεοαρθρίτιδας είναι γνωστή, ο όρος καλείται δευτεροπαθής οστεοαρθρίτιδα.

    Οι περισσότερες περιπτώσεις οστεοαρθρίτιδας δεν έχουν καμία γνωστή αιτία και καλούνται πρωτοπαθής οστεοαρθρίτιδα. Όταν η αιτία της οστεοαρθρίτιδας είναι γνωστή, ο όρος καλείται δευτεροπαθής οστεοαρθρίτιδα.

    Πώς γίνεται η διάγνωση της οστεαρθρίτιδας;

    Δεν υπάρχει καμία εξέταση αίματος για τη διάγνωση της οστεοαρθρίτιδας. Οι εξετάσεις αίματος εκτελούνται για να αποκλείσουν τις ασθένειες που μπορούν να προκαλέσουν τη δευτεροπαθή οστεοαρθρίτιδα, καθώς επίσης και για να αποκλείσουν άλλες μορφές αρθρίτιδας που μπορούν να μιμηθούν την οστεοαρθρίτιδα. Τα κοινά χαρακτηριστικά της οστεοαρθρίτιδας περιλαμβάνουν: την απώλεια του χόνδρου, τη μείωση του διαστήματος μεταξύ των παρακείμενων οστών και το σχηματισμό οστεοφύτων. Τέλος, μια προσεκτική ανάλυση της θέσης, της διάρκειας και του χαρακτήρα των κοινών συμπτωμάτων και της εμφάνισης των αρθρώσεων βοηθά τον γιατρό στη διάγνωση της οστεοαρθρίτιδας. Η οστεώδης διεύρυνση των αρθρώσεων από τους σχηματισμούς οστεοφύτων είναι χαρακτηριστική της οστεοαρθρίτιδας. Επομένως, οι όζοι Heberden, Bouchard και οι κάλοι των ποδιών μπορούν να βοηθήσουν το γιατρό να κάνει μία διάγνωση της οστεοαρθρίτιδας.

    ΤΙ ΠΡΟΚΑΛΕΙ ΤΗΝ ΟΣΤΕΟΑΡΘΡΙΤΙΔΑ;

    Η πρωτοπαθής οστεοαρθρίτιδα συσχετίζεται συνήθως με το γήρας. Με τη γήρανση, η περιεκτικότητα σε νερό του χόνδρου και το πρωτεϊνικό ισοζύγιο του κολλαγόνου του χόνδρου εκφυλίζονται. Η επαναλαμβανόμενη χρήση των αρθρώσεων κατά την διάρκεια των ετών ερεθίζει και φλεγμαίνει το χόνδρο, με αποτέλεσμα να προκαλεί πόνο και οίδημα. Σε προχωρημένες καταστάσεις υπάρχει μία συνολική απώλεια του χόνδρου μεταξύ των οστών των αρθρώσεων. Η απώλεια του χόνδρου προκαλεί την τριβή των οστών, που οδηγεί στον πόνο και τον περιορισμό της κινητικότητας. Η φλεγμονή του χόνδρου επίσης μπορεί να προκαλέσει τη δημιουργία οστεοφύτων στις αρθρώσεις. Η οστεοαρθρίτιδα μπορεί περιστασιακά να βρεθεί στα μέλη της ίδιας οικογένειας, υπονοώντας μια βάση κληρονομικότητας(γενετική) για αυτό τον όρο. Η δευτεροπαθής οστεοαρθρίτιδα προκαλείται από μια άλλη ασθένεια ή κατάσταση. Οι καταστάσεις που μπορούν να οδηγήσουν στη δευτεροπαθή οστεοαρθρίτιδα περιλαμβάνουν την παχυσαρκία, το επαναλαμβανόμενο τραύμα ή τη χειρουργική επέμβαση στις αρθρώσεις, συγγενείς ανωμαλίες, ουρικό οξύ(ποδάγρα), το διαβήτη και άλλες ορμονικές διαταραχές.

    Η οστεοαρθρίτιδα μπορεί περιστασιακά να βρεθεί στα μέλη της ίδιας οικογένειας, υπονοώντας μια βάση κληρονομικότητας(γενετική) για αυτόν τον όρο. Η δευτεροπαθής οστεοαρθρίτιδα προκαλείται από μια άλλη ασθένεια ή κατάσταση.

    Η παχυσαρκία προκαλεί την οστεοαρθρίτιδα με την αύξηση της μηχανικής πίεσης στο χόνδρο. Η πρόωρη ανάπτυξη της οστεοαρθρίτιδας των γονάτων μεταξύ των αρσιβαριστών θωρείται εν μέρει λόγω του μεγάλου βάρους τους. Το επαναλαμβανόμενο τραύμα στις αρθρώσεις(σύνδεσμοι, οστά και χόνδρος) θεωρείται ότι μπορεί να οδηγήσει στην πρόωρη οστεοαρθρίτιδα των γονάτων στους ποδοσφαιριστές. Κατά παράδοξο τρόπο, οι πρόσφατες μελέτες δεν έχουν βρει κάποια συσχέτιση εμφάνισης οστεοαρθρίτιδας στους δομείς μεγάλων αποστάσεων.

    Οι εναποθέσεις κρυστάλλων στο χόνδρο μπορούν να προκαλέσουν τον εκφυλισμό χόνδρου και την οστεοαρθρίτιδα. Τα ουρικά όξινα κρύσταλλα προκαλούν την αρθρίτιδα στην ποδάγρα.

    Η οστεοαρθρίτιδα των ισχίων συσχετίζεται συνήθως με τις συγγενείς ανωμαλίες αυτών των αρθρώσεων.

    Οι διαταραχές ορμονών, όπως οι διαταραχές ορμονών στο διαβήτη και της αυξητικής ορμόνης, συνδέονται επίσης με την πρόωρη φθορά του χόνδρου και τη δευτεροπαθή οστεοαρθίτιδα.

    Ποια είναι τα συμπτώματα της οστεοαρθρίτιδας;

    Η οστεοαρθρίτιδα είναι μια ασθένεια των αρθρώσεων. Αντίθετα από πολλές άλλες μορφές αρθρίτιδας που είναι συστηματικές ασθένειες, όπως η ρευματοειδής αρθρίτιδα και ο ερυθηματώδης λύκος, η οστεοαρθρίτιδα δεν έχει επιπτώσεις σε άλλα όργανα του σώματος. Το πιο κοινό σύμπτωμα της οστεοαρθρίτιδας είναι πόνος στην επηρεασθείσα άρθρωση μετά από την επαναλαμβανόμενη χρήση. Ο πόνος είναι συνήθως χειρότερος προς το βράδυ. Μπορεί να υπάρξει διόγκωση, αύξηση της θερμοκρασίας και τρίξιμο των επηρεασθείσων αρθρώσεων. Ο πόνος και η ακαμψία των αρθρώσεων μπορεί επίσης να εμφανιστούν μετά από μεγάλες περιόδους αδράνειας, παραδείγματος χάριν, η πολύωρο ταξίδι με αυτοκίνητο. Στη βαριάς μορφής οστεοαρθρίτιδα, η πλήρης απώλεια του χόνδρου προκαλεί την τριβή μεταξύ των οστών, προκαλώντας τον πόνο σε στάση ή τον πόνο με την παραμικρή κίνηση. Τα συμπτώματα της οστεοαρθρίτιδας ποικίλλουν πολύ από ασθενή σε ασθενή. Ορισμένοι ασθενείς μπορεί να έχουν εντυπωσιακά λίγα συμπτώματα, παρά το δραματικό εκφυλισμό των αρθρώσεων που εμφανίζεται στις ακτινογραφίες. Τα συμπτώματα μπορεί επίσης να είναι διαλείποντα. Δεν είναι ασυνήθιστο σε ασθενείς με οστεοαρθρίτιδα στα χέρια και στα γόνατα να μην έχουν για πολλά έτη συμπτώματα.

    Η ΠΑΘΗΣΗ ΤΩΝ ΓΟΝΑΤΩΝ

    Η οστεοαρθρίτιδα των γονάτων συνδέεται συχνά με την παχυσαρκία ή με ιστορικό επαναλαμβανόμενου τραυματισμού ή και της αρθρικής χειρουργικής επέμβασης. Ο προοδευτικός εκφυλισμός του χόνδρου των αρθρώσεων γονάτων μπορεί να οδηγήσει στην παραμόρφωση και την εξωτερική κυρτότητα των γονάτων, καλούμενων ραιβών. Οι ασθενείς με την οστεοαρθρίτιδα των φερουσών βάρους αρθρώσεων(όπως τα γόνατα) μπορούν να αναπτύξουν χωλότητα. Μπορεί να επιδεινωθεί, καθώς περισσότερος χόνδρος εκφυλίζεται. Σε μερικούς ασθενείς, ο πόνος και η αρθρική δυσλειτουργία μπορούν να μην αποκριθούν στα φάρμακα ή άλλα συντηρητικά μέτρα. Επομένως, η βαριάς μορφής οστεοαρθρίτιδα των γονάτων είναι ένας από τους πιο κοινούς λόγους για ολική αντικατάσταση γονάτου. Η οστεοαρθρίτιδα της σπονδυλικής στήλης προκαλεί τον πόνο στον αυχένα ή τη μέση. Τα οστεόφυτα που δημιουργούνται κατά μήκος της σπονδυλικής στήλης μπορεί να ενοχλήσουν τα νωτιαία νεύρα, προκαλώντας οσφυαλγία, το μούδιασμα και το τσούξιμο των επηρεασθέντων μερών του σώματος. Η οστεοαρθρίτιδα προκαλεί το σχηματισμό των σκληρών οστεωδών διευρύνσεων των μικρών αρθρώσεων των δαχτύλων. Η οστεοαρθρίτιδα της άρθρωσης στη βάση του μεγάλου δακτύλου του ποδιού οδηγεί στο σχηματισμό ενός κάλου. Η οστεοαρθρίτιδα των δακτύλων των ποδιών μπορεί να έχει μία γενετική βάση και μπορεί να βρεθεί σε γυναίκες της ίδιας οικογένειας.

    Οι διαταραχές ορμονών, όπως οι διαταραχές ορμονών στο διαβήτη και της αυξητικής ορμόνης, συνδέονται επίσης με την πρόωρη φθορά του χόνδρου και τη δευτεροπαθή οστεοαρθρίτιδα.

    Πώς θεραπεύεται η οστεοαρθρίτιδα;

    Εκτός από την μείωση βάρους και αποφυγή των δραστηριοτήτων που ασκούν την υπερβολική πίεση στο χόνδρο, δεν υπάρχει καμία συγκεκριμένη διαδικασία για να σταματήσει την εκφύλιση του χόνδρου ή για να επισκευάσει το χαλασμένο χόνδρο στην οστεοαρθρίτιδα. Ο στόχος της θεραπείας στην οστεοαρθρίτιδα είναι να μειωθεί ο πόνος και η φλεγμονή, βελτιώνοντας και διατηρώντας την αρθρική λειτουργία. Μερικοί ασθενείς με οστεοαρθρίτιδα δεν εμφανίζουν πόνο ή άλλο σύμπτωμα και δεν χρειάζονται αντιμετώπιση. Άλλοι μπορούν να ωφεληθούν από τα συντηρητικά μέτρα όπως το ξεκούραση, η άσκηση, η μείωση βάρους και η φυσικοθεραπεία.

    Χειρουργική επέμβαση

    Όταν τα συντηρητικά μέτρα αποτυγχάνουν νε ελέγξουν τον πόνο και να βελτιώσουν την αρθρική λειτουργία, η χειρουργική επέμβαση μπορεί να εξετασθεί. Οι ασθενείς καλούνται να μειώσουν απλά την ένταση ή και τη συχνότητα των δραστηριοτήτων που προκαλούν τον πόνο. Η άσκηση συνήθως δεν επιδεινώνει την οστεοαρθρίτιδα όταν εκτελείται σε επίπεδα που δεν προκαλούν πόνο. Η άσκηση είναι χρήσιμη στην οστεοαρθρίτιδα με διάφορους τρόπους. Κατ’αρχάς, ενισχύει τη μυϊκή στήριξη γύρω από τις αρθρώσεις και βελτιώνει και διατηρεί την αρθρική κινητικότητα. Τέλος, βοηθά με τη μείωση βάρους και προωθεί την αντοχή. Η εναλλαγή θερμών και κρύων επιθεμάτων μετά από την άσκηση μπορεί να ανακουφίσει τον πόνο και την φλεγμονή. Η κολύμβηση είναι ιδανική για τους ασθενείς με την οστεοαρθρίτιδα επειδή επιτρέπει στους ασθενείς να ασκηθούν με τον ελάχιστο αντίκτυπο στις αρθρώσεις. Άλλες ασκήσεις περιλαμβάνουν το περπάτημα και τη στατική ποδηλασία. Τα αντιφλεγμονώδη (στεροειδή και μη), τα υποκατάστατα του χόνδρου, τα υποκατάστατα του αρθρικού υγρού βοηθούν κατά πολύ στην ανακούφιση των συμπτωμάτων. Επειδή τα συμπτώματα οστεοαρθρίτιδας ποικίλλουν και μπορούν να είναι διαλείποντα, αυτά τα φάρμακα μπορούν να δοθούν μόνο όταν εμφανίζονται οι πόνοι ή πριν από τις δραστηριότητες που αναζωπυρώνουν τα συμπτώματα. Η χειρουργική επέμβαση ενδείκνυται για τους ασθενείς με την ιδιαίτερα βαριάς μορφής οστεοαρθρίτιδα και μη ανταποκρινόμενη με συντηρητικά μέσα. Η αρθροσκόπηση, η οστεοτομία και τέλος η ολική αρθροπλαστική είναι από τις κυριότερες χειρουργικές μεθόδους που χρησιμοποιούνται για την αντιμετώπιση της οστεοαρθρίτιδας.

Ερώτηση - Σχόλια